Quan viên cầm chầu là một trong ba thành phần của ca trù gồm Đào nương, Kép đàn và Quan viên.

Cầm chầu: - Sách ca trù bị khảo theo Lê triều hội điển: Khi triều đình đại lễ có đặt một viên Tửu lệnh và một viên Cổ lệnh. Viên Tửu lệnh phải am hiểu lễ nghi, tay cầm gươm để trông coi nhân viên hành lễ. Viên Cổ lệnh phải tinh thông âm nhạc, tay cầm dùi trống để điều khiển nhã nhạc. - Đến khi chúa Trịnh cầm quyền, trong phủ lúc yến ẩm có ban Nữ nhạc giúp vui. Chúa cử một viên quan tinh thông âm nhạc làm chức Cổ lệnh. Viên Cổ lệnh tay cầm dùi trống đứng ở sân chầu, đánh trống ra hiệu lệnh cho bọn nữ nhạc múa hát, hay dở được quyền thưởng phạt. Vì viên Cổ lệnh cầm dùi trống đứng ở sân chầu đánh trống, nên người ta gọi người đánh trống là Cầm chầu hay Đánh chầu. Quan viên: - Sách Ca trù bị khảo: Lệ xưa, con các quan từ Án sát trở lên, dẫu không đỗ đạt cũng được triều đình tặng cho Ấm tử. Chức Ấm tử được miễn sưu dịch. Con các quan Phủ, Huyện gọi là Quan viên tử, được miễn tạp dịch trong làng. Người ta gọi người đi nghe hát là quan viên có ám chỉ đó là hạng phong lưu, công tử. - Lại có thuyết nói Quan viên là những bậc phong lưu đi du quan thưởng thức.